Sabong ng Gagamba

 

Dahil sa laki ng takot ko sa gagamba, eh hindi ako nangahas na makipaglaro nito noong kabataan ko. Okay lang, kaya dito gusto ko na lang ibahagi yung mga nalalaman ko tungkol sa pinakausong pastime ng mga bata noong dekada nobenta, ang sabong ng gagamba!

Ang mga batang Pilipino ay umaasa sa simpleng laro at libangan sa kalsada o bakuran. Isa sa mga kakaibang larong patok noon ay ang sabong ng gagamba. Para sa maraming batang lumaki sa panahong iyon, ito ay hindi lamang laro kundi isang maliit na “sport” na puno ng excitement at kaunting friendly na pustahan.

Paano nga ba nagsimula ang larong ito? Sino ba ang may pakana, at pati ang mga nananahimik na gagamba ay pinagsasabong? Parang wala namang ma-pinpoint na pangalan o lugar kung saan ito nag-umpisa. Parang matagal na bahagi na ng kulturang pambata sa Pilipinas ang libangan na 'to. Wala itong eksaktong petsa kung kailan ito nagsimula, ngunit pinaniniwalaang matagal na itong ginagawa sa probinsiya at baryo bilang larong pampalipas-oras ng mga bata. Malamang naimpluwensiyahan ito ng tradisyunal na sabong ng manok, na isang kilalang libangan ng matatanda sa bansa. 

Ginaya ng mga tsikiting ang ideya ng sabong, ngunit sa halip na manok, gagamba ang kanilang ginagamit. Dahil madaling makahanap ng gagamba sa mga halaman, bakod o damuhan, naging accessible ito kahit sa sinumang bata. 

Maraming dahilan kung bakit naging popular ang sabong ng gagamba noong dekada ’90. Una sa lahat, napakadaling hanapin ang mga gagamba na ginagamit bilang “panabong.” Makikita sila sa mga halaman, sa puno ng bayabas, o sa mga bakod na may damo, kaya hindi na kailangang gumastos ng pera para makakuha ng gagamba. Bukod dito, may elemento rin ng kompetisyon ang laro. Para itong mini tournament ng mga bata kung saan bawat isa ay may sariling “alaga” na gagamba at ipinagmamalaki nila kung gaano ito kalakas o kabilis sa laban. Minsan naman, nagiging mas exciting ang laro dahil sa kaunting pustahan tulad ng kendi, teks cards, holen, o kahit tansan ng softdrinks. Ngunit higit sa lahat, ang sabong ng gagamba ay naging isang paraan ng barkadahan at tambayan. Karaniwan itong ginagawa pagkatapos ng klase o tuwing hapon, kung saan nagtitipon-tipon ang mga bata sa kanto o sa bakuran upang magkuwentuhan, maghanap ng gagamba, at panoorin ang kanilang maliliit na “kampeon” na maglaban.

System of a Down - "Spiders"

Ang pinakasikat na gagamba na ginagamit sa sabong ng gagamba ay ang jumping spider, na mas kilala sa tawag na gagambang talon. Kilala ang uri ng gagambang ito sa pagiging agresibo at mabilis kumilos, lalo na kapag may kaharap na kalaban, kaya ito ang paboritong hulihin ng mga bata noon. Karaniwan itong makikita sa mga halaman, damuhan, o sa mga bakod sa paligid ng bahay o eskwelahan. Kapag nahuli na ang gagamba, inilalagay ito ng mga bata sa iba’t ibang lalagyan upang hindi ito makatakas. Ang pinaka-classic na lalagyan ay ang kahon ng posporo o matchbox, ngunit may ilan ding gumagamit ng maliit na bote o plastik na lalagyan. Minsan naman, habang inuuwi pa lamang ang nahuling gagamba, inilalagay muna ito sa nakatiklop na dahon. Sa lahat ng lalagyan, ang kahon ng posporo ang pinaka-ideal dahil maliit ito, madaling dalhin sa bulsa, at sapat ang espasyo sa loob para manatiling buhay at ligtas ang gagamba hanggang sa oras ng laban.

Sa aktuwal na sabong, simple lang ang mechanics ng laro. Dalawang gagamba ang inilalagay sa dulo ng isang maliit na patpat o tingting. Unti-unting inilalapit ang mga ito hanggang magharap.

Kapag nagkita ang dalawang gagamba, kadalasan ay:

• magtataas sila ng mga paa bilang babala

• iikot sa isa’t isa

• at kalaunan ay maglalaban

Ang unang gagambang umatras o tumalon palayo ang itinuturing na talo, o kung sinong unang masaputan ay siyang talo. 

Ngayon, isa na lang itong nostalgic na alaala. Ang mga bata talaga noong ang may mga pinaka-unique na kaisipan pagdating sa mga uri ng laro.

Para sa maraming batang lumaki noong dekada ’90, ang sabong ng gagamba ay simbolo ng simpleng kabataan—panahong ang kaligayahan ay matatagpuan sa maliliit na bagay. Walang gadgets, walang Wi-Fi, ngunit puno ng imahinasyon, tawanan, at kaunting kompetisyon sa pagitan ng magkakaibigan.

Ngayon, bihira na itong makita sa mga lungsod. Ngunit sa tuwing maaalala ito ng mga dating batang ’90s, bumabalik ang alaala ng mga hapon na ginugol sa paghahanap ng gagamba sa mga halaman, paglalagay nito sa kahon ng posporo, at ang excitement ng sigawan ng mga bata habang nagsasabong ang kanilang maliliit na “kampeon.”