Sabado, Nobyembre 29, 2025

Department of Trade and Industries 500 Pesos for Noche Buena, Kasya Nga Ba? (May Sukli Pa)

Nasaan ang hotdog sa spaghetti ni Junior? ang softdrinks? ang lumpia? ang leche flan? ang macaroni salad?

Habang mayroong isang tao ang hindi uuwi ngayong Pasko, may bulong ang hangin nitong katapusan ng Nobyembre:

“₱500 daw, sapat na para sa Noche Buena.” sasang-ayon ka ba?

Parang magic trick na hindi pinanood sa rehearsal — bigla-bigla, ipinasa sa tao ang mahika na hindi naman nila inihanda. Sabi ng DTI: may ham, may spaghetti, may macaroni salad, may fruit salad, may pandesal — lahat daw pwede kung “marunong ka lang mag-diskarte.”

Pero sa’n ka lulugar kung pati ang diskarte mo, tila minamaliit?

Noong 90s, kahit musmos alam kong napakarami naming handa noon sa hapag. Nariyan ang malalaking kawa na pinagprituhan ng mga baboy na sinanggutsa at talaga nga namang matatakot ka kapag ikaw ang naka toka noon sa pagluluto dahil isang tilamsik ng dagat-dagatang mantika sa kawa ay talaga nga namang iindahin mo ang sakit nito. Sa kusina naman ay may mga nagagayat ng spices sibuyas, kamatis, bawang, patatas, mga iba;t-ibang klaseng gulay at kung anu-ano pa. Doon naman sa aming garahe ay may naghahalukay ng ube. Ang ube ang isa sa nakakapagod na ihanda sapagkat kailangan ng malalakas na pwersa para ito haluin. Meron din nagpeprepare ng buko at macaroni salad, syempre si nanay ang nagluto ng aming spaghetti, mawawala ba naman sa aming mga bata ang aming paboritong spaghetti sa Pasko. Ako naman ang taga-alis ng balat ng mga hotdog at ako na rin ang taga-hiwa at taga hugas nito bago lagyan ng marshmallow para ihawin. Sa kabilang lamesa naman ng kusina ay tinitibayan ang pagtali sa malinamnam na morcon. Minsan kapag may kulang na ingredients ay pinapatakbo ako kila Aling Meding bilang runner ng mga kailangan na sangkap para sa mga lulutuin. Bukod pa sa ihahain para sa noche buena ang mga sandwiches na gawa naman sa dinurog na itlog, mayonaisse, cheese pimiento habang ang keso de bola ay naroon na sa lamesa pero hindi pa binubuksan ang nostalgiang pulang balot nito. Nakahanda na rin ang natatagong punch bowl ni tita para aming juice mamayang gabi. At wawawala ba naman ang Excellente ham na bili sa Quiapo? Alas tres ng hapon naman dumating ang order na lechon at nakahanda na rin ang pag-iihawan nito. Ang mga tito ko ang nagpaikot nito sa nagriringas na apoy. Sa pagkakatanda ko ganito ang nakagisnan kong hindi malilimutang Noche Buena ng mga Pilipino noong dekada nobenta. Mas ramdam ko dito yung pampaskong kanta ni Marco Sison na "Noche Buena". Kapag pinatugtog na yun ng tito ko sa aming stereo component ay parang napakasaya ng puso ko habang kumakain ng malamig na ice cream sa aming bintana.

Kay sigla ng gabi
Ang lahat ay kay saya
Nagluto ang ate ng manok na tinola
Sa bahay ng kuya ay mayro'ng lechonan pa
Ang bawat tahanan may handang iba't iba
Tayo na giliw magsalo na tayo
Mayro'n na tayong tinapay at keso
'Di ba Noche Buena sa gabing ito
At bukas ay araw ng Pasko
500 pesos budget for Noche Buena sabi ng DTI, palag ka ba?

Napakalaki ng pagkakaiba sa ngayon kasabay ng kalungkutan ng bawat Pilipino. Isang gabi, malamig ang hangin ngunit mainit ang usapan. Kumakalat ang saad: “₱500 lang, kakayanin na ang Noche Buena.” Pero teka—ano bang handa mo sa ₱500? Isang spaghetti? O ‘yung spaghetti na kasama ang karne, hotdog at keso? Sabi ng DTI, kung may “tamang diskarte,” kaya raw makabuo ng ham, spaghetti, macaroni salad, at pandesal—swak daw para sa isang maliit na pamilya. Oo, nakalista nga sa papel: ham (₱170), spaghetti noodles at sauce (humigit-kumulang ₱78.50), macaroni salad na binubuo ng macaroni, mayo, at cheese (₱152.44), fruit salad na may fruit cocktail at cream (₱98.25), at pandesal na nasa ₱27.75.

Pero kaibigan, iyon ba ang Noche Buena mo noon—yung kumpleto, pinaghahandaan, at tunay na bumabalot sa diwa ng Pasko? Hindi ba’t dati may kanin, may ulam na may gulay o karne, may dessert, inumin, at pagkain para sa mga bisita? At higit sa lahat, ang tunay na pulso ng Pasko: kasiyahan, pagkukunan, at pagmamahalan.

Bakit sa palagay ko ay masyadong exagerrated ang 500 pesos kasya na para sa maliit na Noche Buena?

Ayon sa pinakabagong “Noche Buena Price Guide” ng DTI, maraming item ang mas mahal ngayon—halimbawa, ham mula ₱170 hanggang ₱928.50; keso de bola nasa ₱210–₱445; cheese umaabot hanggang ₱310; at fruit cocktail hanggang ₱302.50. Kung pipili ka ng mga mas mahal o kahit mid-priced na produkto, mabilis na lalampas sa ₱500 ang isang simpleng “bundle.” 

Marami ring komentaryong lumalabas—lalo na mula sa mga palengke—na kahit ang 1/4 kilo ng ham, minsan, nasa ₱500 na agad. May pag-aaral pa noong 2019 para sa “normal” na Noche Buena na nagsasabing ang average na gastos para sa buong handa ay nasa ₱2,294.90. Ibig sabihin, ang ₱500 ay halos isang cuarto lang ng tipikal na gastusin. At hindi pa doon nagtatapos: may dagdag pang gastos tulad ng bigas o kanin, pampalasa, mantika, gasul, itlog o gulay kung may ulam, at minsan pansit o sabaw kung tradisyonal—lahat ito hindi kasama sa DTI “bundle.” At syempre, kung may bisita, dagdag ulam at dagdag kanin na naman.

Marco Sison - Noche Buena

Ito ang karaniwang inihahanda para sa Noche Buena:

1. Main Dishes:

  • Ham
  • Fried chicken o roasted chicken
  • Pork/beef dish (asado, menudo, mechado)
  • Hotdog with marshmallows (pang-kids)
  • Lumpiang Shanghai

2. Pasta at Salads:

  • Spaghetti (noodles + sauce + hotdog + cheese)
  • Carbonara
  • Macaroni salad
  • Fruit salad

3. Tinapay at Palaman:

  • Ensaymada
  • Pandesal
  • Cheese spread or butter

4. Inumin at Panghimagas:

  • Soft drinks o juice
  • Leche flan
  • Biko, maja blanca, o sapin-sapin

5. Extras (pero essential):

  • Bigas
  • Mantika
  • Sibuyas, bawang, carrots, bell pepper
  • Asukal, toyo, paminta
  • Gasul

Kapag sinuma mo ang lahat — kahit tipid version pa —hindi aabot sa ₱500 ang totoong Pasko. Maliban na lang kung “display” lang ang Noche Buena, hindi pagkain.

Ang Pasko ay liwanag, hindi sermon, ang Pasko ay hapag, hindi bare minimum, ang Pasko ay saya, hindi survival mode. Kung sinasabi nilang kaya ang ₱500, sabihin nating kaya kapag pangarap lang, hindi kapag pang-araw-araw na laban. Sana dumating ang panahonna hindi na natin kailangang mamaluktot — hindi dahil humaba ang kumot, kundi dahil nawala na ang mga buwaya na matagal nang ngumangatngat sa kaban ng bayan na parang walang kabusugan.  

At sana isang araw, ang Noche Buena ay maging hindi tanong kung kaya ba sa ganitong halaga lang, kundi rektang tanong: “Ano ang gusto mong ipagsaya ngayong Pasko?”

Bakit tayo ang pinagtitipiran at tinuturuan ng leksyon, kung sila mismo ay hindi maikulong ang tunay na salarin — ang mga magnanakaw sa gobyerno na siyang dahilan kung bakit tayo’y laging nakapamaluktot, taon-taon, tuwing Kapaskuhan? Hindi ba’t dapat ang mga halang ang bituka ang singilin, hindi ang mga taong nagsusumikap lang maghanda ng hapunang minsan lang sa isang taon?

Walang komento:

Mag-post ng isang Komento

Mga Angel at Demonyo 2.0

Huwebes Santo. Mahal na Araw 2025. Araw ng Panginoon. Araw-araw na pagsamba.  Ano ba daw ang kailangan para magbalik loob sa Diyos? Bakit? ...